Hội múa xoè ở Tà Chải

Lễ hội của người Tày ở Tà Chải, Sa Pa diễn ra vào rằm tháng giêng hằng năm để suy tôn Thần Nông - vị thần cai quản ruộng nương. Đây cũng là dịp vui chơi của dân bản. Nghi lễ vào hội khá đơn giản với một mâm lễ vật đặt tại chân cây nêu to, biểu thị lòng thành kính của dân bản đối với Thần, cầu mong mùa màng tốt tươi, thóc lúa đầy nhà; trâu, ngựa, lợn, gà đầy chuồng.

Sau lễ cầu khấn, thầy Mo gióng chuông khai hội. Dường như chỉ chờ giây phút này là tiếng chiêng, tiếng trống đồng loạt nổi lên. Một vòng xoè được hình thành, lúc đầu chỉ một vài người, rồi đồng loạt bứt ra khỏi đám đông nhập vào vòng xoè. Tiếng trống, chiêng thúc giục mời gọi, cuốn mọi người vào vòng xoè tìm bạn, tay trong tay, mắt trong mắt. Vòng xoè rộng dần rồi toả ra thành một vòng, hai vòng, ba vòng, hết điệu này đến điệu khác và kéo dài trong thời gian lễ hội.

Cũng như nhiều điệu múa khác, múa xoè ở Tà Chải phản ánh phong tục tập quán sinh hoạt của người Tày trong vùng. Bắt đầu là xoè tập hợp, làm quen, gặp gỡ mang tính cộng đồng, đến giao lưu tình cảm của mọi người; tiếp theo là xoè đôi, xoè bốn (đồng cảm), chạm vai (tỏ tình), bắt cá, gieo ngô (lao động sản xuất) và cuối cùng là xoè chào.

Cũng như hoa thơm quả ngọt ở xứ Bắc Hà, xoè Tà Chải hồn nhiên, duyên dáng như cây như đất, là dịp để mọi người nối rộng vòng tay.